 |
| « STRONA GŁÓWNA SERWISU | « BIBLIOGRAFIA OGÓLNA Religia, kulty, rytuały      Podstawowe publikacje
dostępne w języku polskim:Oczywiście zarysy religii egipskiej znajdziemy w niemal wszystkich ogólnych dziełach poświęconych tej cywilizacji; tematyka ta obecna jest także we wspomnianych w « bibliografii ogólnej słownikach. Niemniej są dostępne w języku polskim także opracowania szczególniej poświęcone problemom wierzeń Egipcjan i to opracowania dużej wartości. (1), (2) Siegfried Morenz, Bóg i człowiek w starożytnym Egipcie; PIW Warszawa 1972 to książka wybitnego niemieckiego egiptologa która mimo iż napisana niemal 40 lat temu, zachowała, obok pokrewnej Ägyptische Religion (Stuttgart 1960), ponadczasową wartość naukową. Jest to jedna z podstawowych publikacji dotycząca religii starożytnego Egiptu, a dokładniej rzecz ujmując jej charakteru. W swojej książce autor skupia się nad relacjami jakie mogły zachodzić w ramach kultu, porusza również takie pojęcia jak magia i etyka. Przedstawia w niej swoją własną koncepcję religii staroegipskiej polegającą na bazie kontrastów w jakich się mogła objawiać. Warto zaznaczyć, że książkę tą trzeba przeczytać zanim podejdzie się do Hornunga (zob.niżej) i Jana Assmanna (wyd.ang.: The Search for God in Ancient Egypt 2001, pierwodruk niem.1984), ponieważ stanowi ona początek niezwykle ciekawej dyskusji jaka miała miejsce (i de facto ma nadal) pomiędzy tymi trzema niemieckimi badaczami (niestety, od jakiegoś czasu bez udziału Morenza), dotyczącej właśnie charakteru religii w starożytnym Egipcie. Z racji tego, że książka dotyczy właśnie tego tematu polecamy ją raczej średnio zaawansowanym, aczkolwiek nie jest to "ciężka" do czytania pozycja. (3) Podobnie można zarekomendować książkę Jaroslava Cernego, Religia starożytnych Egipcjan; PIW Warszawa 1974. (4) Absolutnie fundamentalna dla egiptologii książka Erika Hornunga, Jeden czy wielu? Koncepcja Boga w starożytnym Egipcie; PWN Warszawa 1991, późniejsza o kilkadziesiąt lat, jest kamieniem milowym na drodze do dokładniejszego poznania egipskiej religii i jest lekturą "obowiązkową". (5) Mimo upływu lat wyjątkową w polskojęzycznej literaturze o religii dawnego Egiptu pozostaje książka Tadeusza Andrzejewskiego, Dusze boga Re. Wśród egipskich świętych ksiąg, PWN Warszawa 1965; równolegle z naukowymi komentarzami autor daje stosunkowo obszerną antologię staroegipskich tekstów religijnych - od Tekstów piramid po późne hymny religijne.     (6) Nowe wydanie Mitologii
starożytnego Egiptu Jadwigi Lipińskiej i Marka Marciniaka, Warszawa
2002 (I wyd. 1986); Wznowienie ma większy format i zdecydowanie
lepszej jakości materiał ilustracyjny, a nowym współwydawcą serii Mitologie
świata - obok WAiF - jest PWN; to rzetelne połączenie popularnego
sposobu obrazowania z naukowym warszatem.(7) i (8) - dwie książki Andrzeja Niwińskiego, który jest niekwestionowanym autorytetem światowym w znajomości religijnej i mitologicznej ikonografii egipskiej okresu XXI - XXII dynastii; Mity i symbole starożytnego Egiptu oraz Bóstwa, kulty i rytuały starożytnego Egiptu (obydwie w Wydawnictwie "PRO-EGIPT", Warszawa 1991 i 1993), to ciekawe i przystępne kompendia wiedzy o religii staroegipskiej skupione na zagadnieniach zasygnalizowanych w tytułach. (9) Książeczka pracownika Muzeum Brytyjskiego George'a Harta, Mity egipskie; Prószyński i S-ka Warszawa 1999 jest syntezą wyjątkowo skrótową - a przez to selektywną. Zaznacza tylko najistotniejsze wątki tytułowe, niemniej jako w miarę nowoczesna może być pożytecznym dodatkiem do wyżej wymienionego zestawu. Mający dostęp do literatury obcojęzycznej muszą sięgnąć do popularnej, ale bardzo dobrej książki Richarda H.Wilkinsona, The Complete Gods and Goddesses of Ancient Egypt, London 2003; zainteresowani mogą jeszcze przejrzeć np. H.D. Schneidera Shabtis t.I-III, Leiden 1977, obszerne studium i katalog tych fundamentalnych dla egipskiego rytuału pogrzebowego przedstawień. Dalej: Dzieje Egiptu | Architektura, budownictwo | Sztuka egipska | Pismo i literatura | Badania starożytnego Egiptu |
e-mail redakcyjny
Wortal znajduje się na serwerze K.K.I.